Pneumothorax

Punktert lunge - operasjon
Hjarte Post 4

Pneumothorax («hól på lunga») oppstår vanlegvis fordi det går hól på små blærer som har danna seg på lungeoverflata. Det vil da komme luft inn i brysthola. Brysthola er ei lufttett hole som lunga ligg i. Når det kjem luft inn i denne, vil lungas funksjon bli forstyrra, og behandling er nødvendig.

Innleiing

Vanlege symptom er smerte av varierande styrke i brystkassa på den aktuelle sida, spesielt i starten. Tungpust kan opptre, eventuelt auke ved aktivitet. Hoste kan oppstå, men er sjeldan sjenerande.

Behandling

  1. Lettare tilfelle krev ikkje behandling, men følgjast opp med kontrollar for å sjå at det ikkje vert verre.
  2. Dersom holet på lungeoverflata gror av seg sjølv, er det tilstrekkeleg å fjerne lufta frå brysthola. Dette vert gjort ved hjelp av ei nål og eit sugesystem. Lek det mykje luft inn i brysthola, kan det vere nødvendig å legge inn eit dren. Eit dren kan også koblas til eit sugesystem, men dette er noko meir omfattande.
  3. Dersom holet på lungeoverflata ikkje gror av seg sjølv, må ein utføre ein operasjon der sjukt vev vert fjerna og holet vert sydd igjen.

Fastlege eller anna helseteneste som tilviser til utgreiing

Før

Dagen du vert innlagd

Du vil få munnleg informasjon av lege, sjukepleiar/hjelpepleiar og fysioterapeut. Du har anledning til å ha med pårørande når du mottar informasjon.

Blant dei rutinemessige førebuingane før operasjonen er blodprøver, det blir tatt røntgen av lungene dine og hjerterytmeprøvar (EKG) og eventuelt målingar av lungekapasitet.

Dei fleste pasientane reiser heim når alt er gjort, og møter opp i avdelinga om morgonen operasjonsdagen, klokka 07.00.

Kvelden før operasjonen

  • Det er nødvendig å fjerne hår i operasjonsområdet frå ryggrad til brystbein. Dette vert utført av personalet. Dersom du overnattar heime, vert dette gjort om morgonen operasjonsdagen.
  • Du skal dusje og vaske håret før du legg deg. Bruk vanleg såpe og sjampo, vask spesielt godt under armane, i navlen og nedantil.
  • Du må fjerne neglelakk, sminke og smykke.
  • Frå midnatt må du faste, det vil si ikkje ete, drikke, røyke, snuse, tygge tyggegummi eller suge på pastillar.

Operasjonsdagen

  • Du skal igjen dusje
  • Blodtrykk, puls og temperatur blir målt
  • Du får reint sengetøy/ rein seng
  • Eventuelle medikament får du av sjukepleiaren. Det kan vere litt endringar frå det du vanlegvis tar på grunn av den føreståande operasjonen. Sjølv om du fastar, kan du svelgje tablettane med litt vatn. Før operasjonen får du eventuelt beroligande medisinar, slik at du slappar av. Eventuelle tannprotesar tar ein ut før operasjonen.

Røyking

Dersom du røyker før og etter operasjonen, risikerer du fleire plager enn ikkje-røykande nyopererte. Særleg er det risiko for auka slimopphoping i luftvegane, og dermed auka fare for lungebetennelse.

Dei som røyker hoster meir enn andre og hoste vil gi smerte i operasjonssåret. Det er derfor viktig at du sluttar å røyke før operasjonen.

Under

Luftlekkasjen til brysthola er vanlegvis forårsaka av punkterte blærer på lungeoverflata. Desse blærene oppstår som regel i øvre del av lungene og bør fjernast. I dag er det vanleg å bruke kikholsmetoden for å fjerne blærene. Eit minivideokamera førast da inn i brysthola gjennom eit 2-3 cm langt snitt i sida av brystet.

For å komme til det sjuke vevet gjerast tilsvarande snitt frå brystkassa, vanlegvis under brystvorta, og eit på ryggen. Vevet kan da holdast på plass gjennom det eine holet, mens sjukt vev skjerast bort gjennom det andre under leiing av videokameraet. Av og til kan det vere behov for fleire snitt for å komme til.

Nokre gongar får vi ikkje den oversikta som er nødvendig på grunn av samanvaksinar, blødingar eller liknande, vi må da opne brysthola på vanleg måte for å få gjort det som er nødvendig. Snittet under brystvorta forlengast da til snittet i sida av brystet som blei brukt til videokameraet.

Etter

Etter operasjonen vaknar du opp på Thorax kirurgisk intensiv og oppvaknings seksjon (TIO). Der vert du liggande nokre timar før du vert flytta til Hjarteavdelinga post 4, Thorax kirurgisk seksjon (sengepost).

Du vil ha ein del utstyr:

  • Oksygen i nasen
  • Veneflon (eit lite plastrør inn i ein blodåre som vi kan gje medisinar og væske i)
  • Thoraxdren på den sida som er operert
  • Smertepumpe tilkopla eit kateter i ryggen (epidural), dersom ein har måtte opne brysthola
  • Urinkateter, dersom du har smertepumpe


Om ettermiddagen operasjonsdagen vil du få drikke litt,  og etter kvart får du ete.

Fysisk aktivitet og opptrening

Etter operasjonen er det viktig at du kjem raskt i aktivitet. Eigenaktiviteten bidrar til å førebygge komplikasjonar, og gjer at du kjem raskare i form. For å betre blodsirkulasjonen bør du gjere nokre enkle øvingar allereie første dagen:

  • Bøy og strekk i anklane 10-20 gongar
  • Bøy og strekk vekselvis høgre og venstre bein, 10 gongar på kvart bein.
  • Stram lår- og setemusklane, slepp. Gjenta 10 gangar.

Øvingane gjerast minst 3 gongar dagleg.

Operasjonssåret og drenet kan føre til smerter og ubehag. Det kan derfor vere vanskeleg å puste djupt, hoste og kremte. Da kan det hope seg opp slim i luftvegane. Det er viktig at du har god smertelindring så du unngår dette.
Aller viktigast både for blodsirkulasjonen og lungefunksjonen, er at du kjem deg opp av senga.

Dei første dagane etter operasjonen kan det på grunn av sårsmerter vere vondt å strekke armen på operert side helt opp over hovudet. Det er heller ikkje nødvendig å presse seg til å klare dette. Men etter eit par veker bør du kunne løfte armen like høgt som før operasjonen. Kontroller dette framfor ein spegel.

Restriksjonar

Dersom ingen annan beskjed er gitt, har du ingen grenser når det gjelder å bevege armen.

Sårsmerter og operasjonssåret

Noko smerte og ubehag forbunde med såret må du rekne med inntil det er grodd.  Du vil få smertestillande medisin etter behov.

Til å begynne med kan det vere blåmerke og hevelse langs operasjonssnittet. Dette vil gradvis forsvinne.
Raudheit og hevelse i arret vil vanlegvis gå fort tilbake. Inntil arret er bleikt (hudfarga) bør du bruke solkrem med faktor 20 på arret før du soler deg.

Såret er vanlegvis lukka med tråd som vil forsvinne av seg sjølv. Unntaket er dei stinga som står igjen etter feste av thoraxdren. Stinga etter drenet skal fjernast ca. 2 veker etter operasjonen. Det vil bli gjort på lokalsjukehuset ditt, eller du kan få fjerna dei hos fastlegen din.

Det hender at ein får noko smerte/ubehag i skuldra etter operasjonen. Dette på grunn av stillinga armen ligg i under operasjonen.

Thoraxdren

Under operasjonen blir det lagt inn 1-2 drensrøyr (thoraxdren) som er kopla til eit oppsamlingssystem. Drenets hensikt er å fjerne sårvæske og luft frå brysthola på den opererte sida. Så snart væskemengda og luftlekkasjen avtar og røntgenbildet viser at lunga er fult utfolda, vil drenet bli fjerna. Dette skjer vanlegvis 2-5 døgn etter operasjonen. Nokre gongar vil det ta lengre tid.

Førebygge lungekomplikasjonar

Det kan, som følge av operasjonen samle seg slim i lungene. Det er viktig å hoste opp slimet for å førebygge lungebetennelse, derfor er det viktig med tidleg mobilisering etter operasjonen Rikeleg med drikke er også viktig for å løyse opp slim.

Observasjonar 

Blodtrykk, puls, oksygenopptak og temperatur målast fleire gongar dagleg. Litt feber er vanleg dei første dagane. 

Kontaktinformasjon

Hjarteavdelinga post 4
Telefon
Posten: 55 97 36 30 /32
Innleggelseskontor: 55 97 21 90
måndag - fredag kl. 09.00 - 11.00 og 12.30 -14.00
E-post
Sentralblokka
Besøksadresse
Haukelandsveien 22(Kart)
5021 Bergen

Buss

​Fleire rutebussar går forbi Haukeland. I tillegg finst direkte arbeidsruter mellom bydelane og sjukehuset.

Nord for sjukehuset, sør for Haukeland​, Ibsensgate og Haukelandsveien.

Bybane

​Nærmaste stoppestad til Haukeland er Kronstad bybanestopp. Det tar om lag ti minutt å gå frå stoppet til sjukehuset. 

Flybuss

Det går flybuss frå Bergen Lufthavn Flesland til Haukeland Hotel/Pasienthotellet kvar time mellom kl. 09.00 og kl. 15.00 alle kvardagar, med avgang fem over kvar heile time. 

Du nyttar vanleg flybuss frå Flesland til Bystasjonen. På Bystasjonen byttar du over til ein minibuss godt merka med flybuss-logo. Denne bussen køyrer deg til Haukeland hotell. 

Frå Haukeland hotell/Pasienthotellet går det minibuss fem over kvar heile time mellom kl. 09.00 og kl. 15.00 for å ta med reisande som skal til flyplassen. Bussen kjører til Bystasjonen, der er det overgang til den ordinære flybussen. Turen frå Haukeland til Flesland tar totalt 45 minutt.

Siste avgang frå Haukeland hotell er klokka 15.05.

Klokka 09.50 og klokka 13.50 startar flybussen ved drosjehaldeplassen i Sentralblokka. Bussen står då ei kort stund på dei reserverte plassane til helsebussane (rett ved drosjehaldeplassen i Sentralblokka) for av- og påstiging før han køyrer vidare til Haukeland hotell for avgang fem over. 

Flybussen har både barnesete, rullestolplass og heis. Om du treng ekstra hjelp til å bytte frå minibussen til flybussen, får du det av sjåføren. 

Grunna Koronavirus får pasientar midlertidig dekka køyring med eigen bil

Grunna koronavirus-utbrotet blei det 12. mars innført ei midlertidig endring i rettane for pasientreiser som gjer at pasientar no får dekt reise med eigen bil med tilleggsutgifter. Dette gjeld for alle reiser over 10 kilometer kvar veg.
Dette er både for å forhindre smitte av koronavirus via offentleg og rekvirert transport, men også for å kunne stille tilrettelagt transport til rådvelde for dei brukarane som treng dette mest i tida framover.

Om reisa er under 10 kilometer kvar veg, må bruk av privat bil dokumenterast av behandlar som nødvendig av medisinske årsaker, som tidlegare. Det same gjeld behov for følgje på reisa.

Pasientar kan søke om å få dekt reiseutgiftene sine digitalt på helsenorge.no, eller ved å sende søknad på papir. Hugs å leggje ved kvitteringar.

Parkering Haukeland

Parkeringsanlegget på Haukeland er delt inn i ulike område på og i nærleiken av sjukehuset. Vi har dessverre ikkje nok plassar til alle som ønsker å parkere på sjukehuset.
​​​​​​​​Av omsyn til dei som må bruke bil, oppmoder vi derfor dei som kan, til å bruke offent​leg transport​. Det er også mogleg å parkere på Bystasjonen og ta buss det siste stykket opp til Haukeland​. 

​For dei som av ulike årsakar må bruke bil, er det parkeringsplassar på ulike områder på og i nærleiken av sjukehuset.

Taxi

​I Sentralblokka på Haukeland finn du ein taxihaldeplass der det som regel står ledige bilar. Ved behov er våre tilsette i resepsjonen tilgjengelege 24 timar i døgnet og kan bestille taxi til deg.

Praktisk informasjon

Apotek

I foajeen i Sentralblokka på Haukeland finn du eit apotekutsal. Dei gjer klar resepten din medan du ventar.

Apotekutsalet har eit variert varetilbod, og fører dei legemidla sjukehuset nyttar i behandlinga. Dei skaffar også legemiddel som ikkje er marknadsførte i Noreg eller som må produserast spesielt. I tillegg har dei hudpleie- og hygieneartiklar og ernæringsprodukt, samt andre apotekvarer og sjukepleieartiklar.

Dei ansatte ved apoteket gir deg informasjon, råd og rettleiing om legemiddel og legemiddelbruk og kan tilby samtale/rettleiing mellom personale og pasient på eit uforstyrra samtalerom. Dei tilbyr og opplæring i blodsukkermåling og bruk av inhalasjonspreparat.

Apoteket tar også i mot gamle legemiddel til destruksjon.​

Du kan betale med Vipps på apoteket. Du kan derforblant anna betale på førehand når du skal hente bestilte medisinar.

Opningstider
Måndag-fredag kl. 08.30-18.00, laurdag kl. 09.00-13.00

Telefon 55 97 53 44
Telefaks 55 29 07 40
bergen@apotekene-vest.no

For meir informasjon - sjå nettsida til Sjukehusapoteka Vest

Besøk på sjukehuset i koronaperioden

Under smittesituasjonen med koronaviruset har vi avgrensa talet på besøkande til sjukehuset. 

 

Legevisitt

Det er legevisitt på formiddagen hver dag. Det er vakthavende lege som går rundt til alle pasientene. I tillegg er det en pasientansvarlig lege til hver enkelt pasient, som oftest den som har operert pasienten.

Måltid

På Hjerte post 4 er det egen buffet som er for pasientene, der det blir servert fire måltider;

  • Frokost kl. 08-09
  • Lunsj kl. 12-13
  • Middag kl. 16-17
  • Kvelds kl. 20-21

Pasientene oppfordres så raskt som mulig etter operasjonen å gå ut i buffeten for å spise/hente seg mat, dette er en god måte å komme seg på beina igjen. For de som ikke kan hente maten selv, vil personalet gjøre det.

Det er en egen kantine i 3.etasje som kan benyttes av pårørende, i tillegg er det en kiosk og cafe i 0.etasje.

På avdelingen er det en kaffeautomat som kan benyttes av alle (kaffe, te, varm sjokolade m.m. kr 5,-).

Resepsjon

I tillegg til resepsjonen i foajeen i Sentralblokka, har alle poliklinikkane på sjukehuset eigen resepsjon. Her kan du få hjelp med alt frå betaling til bestilling av transport.

​​​​​​​​Besøke pasientar
Skal du besøke ein pasient? Vi kan gi deg informasjon om kvar du finn dei ulike avdelingane og sengepostane på sjukehusområdet.

Betale eigendel
Du kan betale eigendel for polikliniske konsultasjonar i resepsjonen mellom klokka 07.00 og 21.00. Ver merksam på at poliklinikkane berre tar imot betaling med kort.

Bestille drosje
Om du ønskjer det, hjelper vi deg gjerne med å bestille drosje. Berre ta kontakt i resepsjonen.

Leitar du etter ei avdeling?
Sjå avdelingsoversikta


Resepsjonen i foajeen i Sentralblokka er døgnbemanna og hjelper deg i tillegg med:

Lån av rullestol
Resepsjonen låner ut rullestolar til bruk på sjukehuset. For lån av rullestol er det 200 kroner i depositum. ​

Følgeteneste
Vi tilbyr følgeteneste, der ein tilsett kan følge deg til og frå poliklinikkane, til røntgen og til Laboratorium for klinisk biokjemi. Vi har også rullestol om du treng det.

Følgeteneste har vi frå klokka 07.00 til 15.00. Direkte telefonnummer til følgetenesta er 55 97 20 06.

Oppbevaringsboksar
Vi har oppbevaringsboksar, om du treng dette. Avhengig av storleik på boksen, kostar dette 20 eller 30 kr. per døgn.

Hittegods
Vi tar imot hittegods, og leverer ut hittegods dersom dette er levert same dag eller same helg. Etter dette blir hittegodset levert til Drift/teknisk kundesenter.​​

Telefon

Pasienter som er koblet til midlertidig pacemaker (etter hjerteoperasjon og TAVI) og som er på overvåkningsrommet, kan ikke bruke egen mobiltelefon. Det er trådløse telefoner tilgjengelig på avdelingen, en kan ringe Hjerte post 4 (Tel: 55 97 36 30) og bli satt over.

Toalettsaker

Lag til toalettsaker kvelden i forvegen av operasjon. Desse vil di få tilgang til etter operasjonen. Eventuelle tannprotesar vert lagd i eit beger og kan oppbevarast saman med toalettsakene.

Tolk

​Utgreiinga vil vere avhengig av god kommunikasjon og kartlegging av grundig sjukdomshistorikk. Derfor ber vi deg gi beskjed om du har behov for tolk under pasientsamtalane og undersøkingane så tidleg som mogleg. Dette gjeld om du til dømes har hørsels- eller synshemming, eller om du har eit anna morsmål og snakkar lite norsk.

Trådlaust internett

Alle pasientar og besøkande kan bruke gratis trådlaust internett på dei fleste områda på sjukehuset.

Gjest.ihelse.net er eit trådlaust nettverk for besøkande, pasientar og tilsette. Slik koblar du deg til gjestenettet vårt:

  1. Koble deg til det trådlause gjestenettet (gjest.ihelse.net)
  2. Ein nettlesar skal opne seg automatisk. (Om påloggingsvindauget ikkje dukkar opp, forsøk å opne nettlesaren manuelt).
  3. Les nøye gjennom vilkåra.
  4. Trykk "Godta" når du har lest og forstått vilkåra.
Innlogginga skjer automatisk på einingar etter første pålogging, så lenge kontoen er aktiv. Det skal bare være nødvendig å logge seg på éin gong per eining per 31 dagar.

Verdisaker

Sjukehuset og avdelingen er ikkje ansvarleg for penger/verdisaker som forsvinn under sjukehusopphaldet.  Derfor tilrår vi å ta minst mogeleg kontantar og verdisaker med på sjukehuset. Avdelingentilrår å legge verdisakene i ein verdisakpose som vert låst ned på avdelinga.

Visittid

Den vanlege visittida på sjukehuset er mellom kl. 17.00 og 20.00.
På dei aller fleste avdelingane kan pasientar ta imot besøk også utanom visittida. Viss pasienten deler rom med nokon, er det av omsyn til den/dei andre fint om de går ut av rommet, for eksempel til ei av daglegstovene.
Om pasienten ikkje er frisk nok til å forlate rommet, vil vi gjerne at de avtaler besøk utanom vanleg visittid med personalet på avdelinga.
Det er hyggeleg med blomar, men på grunn av liten plass, allergiar, nyopererte pasientar og liknande er det ønskeleg at dette vert begrensa. Det kan jo vere vel så kjekt å få ein blom etter at ein har komme heim.
Fann du det du leita etter?