Assistert befruktning

Fertilitetsbevarande tiltak, mann

Ved Seksjon for assistert befruktning på Kvinneklinikken er det oppretta ein spermbiobank der sæd / spermiar kan lagrast i frosen tilstand.

Innleiing

Spermbiobanken kan fryse ned og lagre sæd / spermiar frå pasientar som har sjukdom eller som skal gjennomgå behandling som kan redusere eller heilt øydeleggje pasienten sin fertilitet, og pasientar med fråverande eller betydeleg nedsett evne til å levere fersk sædprøve av tilstrekkeleg kvalitet.

Det må vere spermiar til stades i prøvematerialet for at frysing skal verte utført.

Tilvising og vurdering

Det er spesialisthelsetenesta som tilviser til fertilitetsbevaring. Pasientar som treng fertilitetsbevaring er som oftast til behandling i spesialisthelsetenesta. Seksjon for assistert befruktning tar i mot tilvisingar frå Haraldsplass diakonale sykehus og internt frå avdelingar på Haukeland universitetssjukehus. Nokre blir tilvist frå spesialistar ved andre helseføretak.


Helsepersonell

Sjekkliste for tilvisning - Fastlege eller anna helseteneste som tilviser til utgreiing

Fastlege eller anna helseteneste som tilviser til utgreiing

  

Rettleiing for frysing av pasientsæd

  1. Kontakt Seksjon for assistert befruktning så snart frysing av pasientsæd er avgjort og avtal tid med laboratoriet, telefon 55 97 42 74.   
  2. Send sekundærhenvisning i DIPS til KK, GYN, Assistert befruktning.
    Legg inn ICD-10 kode for årsak til nedfrysing. (ICD-10 koden brukes i årsrapport til Helsedirektoratet)
  3. Ved prøvetidspunktet skal det væra utført analyse av HIV, Hepatitt B (HBs-antigen og HBc-antistoff IgG), Hepatitt C og Syfilis TP. 

    Rekvirer prøvane som analysepakke i DIPS under:
    Mikrobiologi / DONOR CELLER OG VEV / Donor, assistert befruktning.

    Materialet vil bli halde i karantene til virusstatus er avklart. 
  4. Det bør væra minst 2 og ikkje meir enn 7 døgn sidan førre sædavgang.  Dette kan fråvikast dersom det er naudsynt. Det kan bli aktuelt med frysing i fleire omgangar avhengig av kvaliteten på prøven.  Ved fleire prøvar anbefalast ein periode på 2-3 dagar mellom kvar deponering.
  5. Sædprøven blir tatt ved masturbasjon/onani direkte i sterilt plastbeger (Urinprøveglas kan kjøpast på apotek eller hentast ved seksjon for assistert befruktning).   Prøveglaset skal væra merka med namn og personnummer. 

    Kondom må ikkje nyttast fordi dei inneheld sæddrepande stoff. 
     
  6. Sædprøven kan avleggjast ved behandlande avdeling, Haukeland Hotell, heime eller ved seksjon for assistert befruktning, KK, HUS.  Den bør være levert innan 1 time etter sædavgang og verta halden ved romtemperatur (nær kroppen/innerlomme).
  7. Ved uttak av biopsiar avtalar kirurgen nærmare framgangsmåte med laboratoriet.
  8. Signert samtykke til langtidslagring av spermiar skal leggjast ved prøven.
  9. Pasienten vil få tilsendt kvittering for innlevert prøve til nedfrysing.
  10. Normal lagringstid er 20 år.
  11. Materialet vil bli destruert ved utgått lagringstid, med mindre søknad om forlenging ligg føre, eller etter skriftlig anmoding frå pasienten.
  12. Lagring av sæd/spermiar gjev ingen automatisk rett til behandling med assistert befruktning. Behandlande lege tar avgjersle om dette etter gjevne retningslinjer i bioteknologilova.
     

Før

Ved tidspunktet for avlevering av prøve skal analyse av HIV, Hepatitt B (HBs-antistoff, HBs-antigen og HBc-antistoff IgG) og Hepatitt C vere utført.  Materialet blir halde i karantene til virusstatus er avklart.

Informasjon og samtykke ved tilbod om nedfrysing og lagring av spermier/sæd må være lest og signert.

Om ønskeleg kan vi setje av tid til å forklare prosedyra og vidare forløp når du kjem til avdelinga. Det vil også vere mogleg å få ein gjennomgang av spørsmål du måtte ha om denne behandlinga. Ta gjerne med deg eventuell partnar eller andre pårørande.

Under

Prøven kan avleggast på avdelinga, men vi anbefaler alle som har moglegheit til det å avlegge prøven heime, då det kan bli noko ventetid.

Sædprøven blir tatt ved masturbasjon / onani direkte i sterilt plastbeger. Eigna prøveglas kan utleverast ved avdelinga eller ein kan kjøpa eit urinprøveglas på apoteket.

Prøveglaset må merkast godt med pasienten sitt namn og personnummer. Kondom må ikkje nyttast då dei inneheld sæddrepande stoff. For å få best mogeleg prøveresultat:

  • Få heile sædmengda på glaset
  • Hald prøven varm under transport ved å oppbevare den nær kroppen
  • Levér prøven innan om lag ein time etter at den er avlagt
  • Ein ideell prøve er avlagt 1-3 dagar etter siste sædavgang

Etter

Normal lagringstid er 20 år.  Prøvemateriale vil automatisk bli destruert ved:

  • Utgått lagringstid, med mindre søknad om forlenging ligg føre.
  • Skriftlig begjæring om destruksjon av sædprøve/tilbakekalling av samtykke.
  • Donors død, med mindre avdødes gjenlevande ektefelle ynskjer å nytte prøven til assistert befruktning og kan dokumentere at dette er i tråd med ynskje til den avdøde.

Ved tilbakekalling av samtykke vil pasienten få kvittering på at prøvematerialet er destruert.

Spermbiobanken har tidligere hatt en lagringstid på 10 år. Endringen av lagringstid til 20 år vil ha tilbakevirkende kraft.

Materialet kan berre nyttast til framtidig behandling med assistert befruktning av ektefelle / sambuar av menn som behandlast for kreft eller menn som av ulike medisinske årsaker har fråverande eller betydeleg nedsett evne til å levere fersk sædprøve av tilstrekkeleg kvalitet.

Tilbod om lagring av sæd/spermiar gjev ingen automatisk rett til behandling med assistert befruktning. Det er behandlande lege ved verksemda som utfører assistert befruktning som avgjer om eit par skal få tilbod om behandling. Dette vert gjort etter gjevne retningslinjer i bioteknologiloven og i samråd med naudsynt spesialkompetanse.

Lagra sæd / spermiar kan berre nyttast til behandling av mannen sin ektefelle eller sambuar.

Kontaktinformasjon

Buss

​Fleire rutebussar går forbi Haukeland. I tillegg finst direkte arbeidsruter mellom bydelane og sjukehuset.

Nord for sjukehuset, sør for Haukeland​, Ibsensgate og Haukelandsveien.

Bybane

​Nærmaste stoppestad til Haukeland er Kronstad bybanestopp. Det tar om lag ti minutt å gå frå stoppet til sjukehuset. 

Flybuss

Det går flybuss frå Bergen Lufthavn Flesland til Haukeland Hotel/Pasienthotellet kvar time mellom kl. 09.00 og kl. 15.00 alle kvardagar, med avgang fem over kvar heile time. 

Du nyttar vanleg flybuss frå Flesland til Bystasjonen. På Bystasjonen byttar du over til ein minibuss godt merka med flybuss-logo. Denne bussen køyrer deg til Haukeland hotell. 

Frå Haukeland hotell/Pasienthotellet går det minibuss fem over kvar heile time mellom kl. 09.00 og kl. 15.00 for å ta med reisande som skal til flyplassen. Bussen kjører til Bystasjonen, der er det overgang til den ordinære flybussen. Turen frå Haukeland til Flesland tar totalt 45 minutt.

Siste avgang frå Haukeland hotell er klokka 15.05.

Klokka 09.50 og klokka 13.50 startar flybussen ved drosjehaldeplassen i Sentralblokka. Bussen står då ei kort stund på dei reserverte plassane til helsebussane (rett ved drosjehaldeplassen i Sentralblokka) for av- og påstiging før han køyrer vidare til Haukeland hotell for avgang fem over. 

Flybussen har både barnesete, rullestolplass og heis. Om du treng ekstra hjelp til å bytte frå minibussen til flybussen, får du det av sjåføren. 

Grunna Koronavirus får pasientar midlertidig dekka køyring med eigen bil

Grunna koronavirus-utbrotet blei det 12. mars innført ei midlertidig endring i rettane for pasientreiser som gjer at pasientar no får dekt reise med eigen bil med tilleggsutgifter. Dette gjeld for alle reiser over 10 kilometer kvar veg.
Dette er både for å forhindre smitte av koronavirus via offentleg og rekvirert transport, men også for å kunne stille tilrettelagt transport til rådvelde for dei brukarane som treng dette mest i tida framover.

Om reisa er under 10 kilometer kvar veg, må bruk av privat bil dokumenterast av behandlar som nødvendig av medisinske årsaker, som tidlegare. Det same gjeld behov for følgje på reisa.

Pasientar kan søke om å få dekt reiseutgiftene sine digitalt på helsenorge.no, eller ved å sende søknad på papir. Hugs å leggje ved kvitteringar.

Parkering Haukeland

Parkeringsanlegget på Haukeland er delt inn i ulike område på og i nærleiken av sjukehuset. Vi har dessverre ikkje nok plassar til alle som ønsker å parkere på sjukehuset.
​​​​​​​​Av omsyn til dei som må bruke bil, oppmoder vi derfor dei som kan, til å bruke offent​leg transport​. Det er også mogleg å parkere på Bystasjonen og ta buss det siste stykket opp til Haukeland​. 

​For dei som av ulike årsakar må bruke bil, er det parkeringsplassar på ulike områder på og i nærleiken av sjukehuset.

Praktisk informasjon

Apotek

I foajeen i Sentralblokka på Haukeland finn du eit apotekutsal. Dei gjer klar resepten din medan du ventar.

Apotekutsalet har eit variert varetilbod, og fører dei legemidla sjukehuset nyttar i behandlinga. Dei skaffar også legemiddel som ikkje er marknadsførte i Noreg eller som må produserast spesielt. I tillegg har dei hudpleie- og hygieneartiklar og ernæringsprodukt, samt andre apotekvarer og sjukepleieartiklar.

Dei ansatte ved apoteket gir deg informasjon, råd og rettleiing om legemiddel og legemiddelbruk og kan tilby samtale/rettleiing mellom personale og pasient på eit uforstyrra samtalerom. Dei tilbyr og opplæring i blodsukkermåling og bruk av inhalasjonspreparat.

Apoteket tar også i mot gamle legemiddel til destruksjon.​

Du kan betale med Vipps på apoteket. Du kan derforblant anna betale på førehand når du skal hente bestilte medisinar.

Opningstider
Måndag-fredag kl. 08.30-18.00, laurdag kl. 09.00-13.00

Telefon 55 97 53 44
Telefaks 55 29 07 40
bergen@apotekene-vest.no

For meir informasjon - sjå nettsida til Sjukehusapoteka Vest

Kontakt oss via Dialogmeldinger

​Seksjon for assistert befruktning har gått over til å bruke dialogmeldingar som kommunikasjonsform med pasientar.

Du loggar deg inn på helsenorge.no og vel «Helsekontakter». Der finn du «Ass.Befruktning» og kan velje «Skriv melding» for å skrive inn spørsmåla dine og sende direkte til seksjonen.

Meldingen vil besvares så snart som mulig, som oftest innen påfølgende arbeidsdag. Hvis det haster bør du ta kontakt per telefon i ordinær arbeidstid.

I innføringsperioden vil ikke alle pasienter finne oss under «helsekontakter». Dersom du er pasient hos oss, men ikke har mulighet til å sende melding, vennligst kontakt oss på telefon 55974276 eller mail: assistert.befruktning@helse-bergen.no for å få tilgang.

Tolk

​Utgreiinga vil vere avhengig av god kommunikasjon og kartlegging av grundig sjukdomshistorikk. Derfor ber vi deg gi beskjed om du har behov for tolk under pasientsamtalane og undersøkingane så tidleg som mogleg. Dette gjeld om du til dømes har hørsels- eller synshemming, eller om du har eit anna morsmål og snakkar lite norsk.

Trådlaust internett

Alle pasientar og besøkande kan bruke gratis trådlaust internett på dei fleste områda på sjukehuset.

Gjest.ihelse.net er eit trådlaust nettverk for besøkande, pasientar og tilsette. Slik koblar du deg til gjestenettet vårt:

  1. Koble deg til det trådlause gjestenettet (gjest.ihelse.net)
  2. Ein nettlesar skal opne seg automatisk. (Om påloggingsvindauget ikkje dukkar opp, forsøk å opne nettlesaren manuelt).
  3. Les nøye gjennom vilkåra.
  4. Trykk "Godta" når du har lest og forstått vilkåra.
Innlogginga skjer automatisk på einingar etter første pålogging, så lenge kontoen er aktiv. Det skal bare være nødvendig å logge seg på éin gong per eining per 31 dagar.
Fann du det du leita etter?